ҺУҠЫРҘАР ӨСӨН БАШҠОРТОСТАН РЕСПУБЛИКА МАХСУС КИТАПХАНАҺЫ БАШҠОРТОСТАН РЕСПУБЛИКАҺЫНЫҢ ДӘҮЛӘТ БЮДЖЕТ МӘҘӘНИӘТ УЧРЕЖДЕНИЕҺЫ

8 октябрҙә Өфө ҡалаһының Конгресс-холлы ултырыштар залында «Күп милләтле территорияла мәҙәни мираҫты һаҡлауҙа һуҡырҙар өсөн махсус китапханаларҙың стратегик инициативаһы» тип аталған төбәк-ара фәнни-ғәмәли конференция үтте. Сара М.Х. Төхвәтшин исемендәге Башҡортостан республикаһының һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһының 90 йыллығына арналды.
Башҡортостан Республикаһының мәҙәниәт министры урынбаҫары Эльза Ҡарамурзина сәләмләү һүҙе менән сығыш яһаны һәм мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡованың ҡотлау хатын уҡып ишеттерҙе. Хатта билдәләнеүенсә, 2020 йылда китапханаға күренекле мәҙәниәт һәм мәғариф эшмәкәре, Брайль системаһына яраҡлаштырылған башҡорт алфавитын төҙөгән Мәкәрим Хөсәйен улы Төхвәтшин исеме бирелгән. Бөгөн китапхана бөтә килеүселәр өсөн уңайлы һәм сикһеҙ мөхит тыуҙырып, йәлеп итеү үҙәгенә әйләнде. Китапхана коллективына әһәмиәтле хеҙмәттәре өсөн рәхмәт белдерелде һәм артабанғы үҫеш, яңы офоҡтар һәм республика мәҙәниәтен һаҡлау юлында уңыштар теләнде.
Китапхана хеҙмәткәрҙәренә Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт министрлығының маҡтау грамоталары һәм рәхмәт хаттары тапшырылды, уларҙы Эльза Ҡарамырҙина тапшырҙы.
Сәләмләү һүҙе менән сығыш яһаған Башҡортостан Республикаһы ғаилә, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының инвалидтарҙы социаль инфраструктураға интеграциялау һәм үҫтереү идаралығы башлығы Юльвина Исмәғилова төрлө берләшмәләрҙең интеграцияһы һәм китапханаларҙың мәҙәни алмаш институттары булараҡ әһәмиәте тураһында әйтте.
Сараның хөрмәтле ҡунаҡтары араһында — Бөтә Рәсәй һуҡырҙар йәмғиәтенең Башҡортостан Республикаһы ойошмаһы рәйесе Галина Бычкова һәм Ә.З. Вәлиди исемендәге Милли китапхананың директор урынбаҫары Рәмилә Хәсәнова бар ине.
Рәсәй дәүләт һуҡырҙар китапханаһы директоры Елена Захарова конференция ҡатнашыусыларына ебәргән сәләмләү мөрәжәғәтендә Рәсәйҙең күп милләтле составы контекстында күтәрелгән теманың мөһимлеген билдәләне.
Башҡортостан Республикаһының һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһы директоры вазифаһын башҡарыусы Ирина Күсәрбаева күп милләтле Башҡортостан төбәгендә мәҙәни ресурстарҙың аңлайышлылығын тәьмин итеүҙә инновацион ҡараштарҙы яҡтыртты.
Саха Республикаһының һуҡыр һәм насар күреүселәр өсөн махсус китапханаһы директоры Айталина Корнилова «Саха Республикаһының һуҡыр һәм насар күреүселәр өсөн баҫмалары» исемле ретроспектив милли библиографик күрһәткесен тәҡдим итте. Ул уны төҙөүҙең методикаһы һәм үҙенсәлектәре тураһында ентекле һөйләне, һәм был күрһәткес күреү һәләте сикләнгән кешеләр өсөн адаптацияланған баҫмалар тураһында мәғлүмәтте системалаштырыуға һәм һаҡлауға ярҙам итеүен билдәләне.
Д.Н. Мамин-Сибиряк исемендәге Свердловск өлкәһе һуҡыр һәм насар күреүселәр өсөн махсус китапханаһының нәшриәт һәм медиа технологиялар бүлеге мөдире Анастасия Харламцева «Халыҡ мәҙәниәте традициялары — бармаҡтар осонда» тигән докладында мәҙәни мираҫтың мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр өсөн асыҡ булыуының әһәмиәтен билдәләне һәм аудиокитаптар һәм тактиль баҫмалар булдырыуға йүнәлтелгән проекттар тураһында һөйләне.
Айырым иғтибар күреү һәм ишетеү һәләте сикләнгән кешеләр өсөн күп форматлы баҫмалар темаһына бирелде. Бишкәк ҡалаһының Республика һуҡыр һәм яңғырау китапханаһы белгесе Алик Бакиров күп форматлы материалдарҙың әһәмиәте һәм төбәк-ара хеҙмәттәшлек тураһында һөйләне.
Татарстан Республикаһының Ш.К. Еникеев исемендәге һуҡыр һәм насар күреүселәр өсөн махсус китапханаһының ойошҡан-методик һәм библиографик эшмәкәрлек бүлеге мөдире Гөлүсә Закирова махсус китапхананы социаль туризмды үҫтереү майҙансығы булараҡ файҙаланыу тәжрибәһе менән уртаҡлашты. Ул күреү һәләте сикләнгән кешеләр өсөн туризмдың мөмкинлеген киңәйтеүгә һәм уларҙы йәмғиәткә интеграциялауҙа китапхананың роленә арналған практик программалар тураһында һөйләне.
Дискуссияларҙа Рәсәйҙең төрлө төбәктәренән — Екатеринбург, Кострома, Кемерово, Курск, Рязань, Салауат, Тамбов, Өфө, Якутск ҡалаларынан, шулай уҡ яҡын сит илдәрҙән (Ҡырғыҙстан) килгән махсус һәм дөйөм ҡулланыуҙағы китапханалар белгестәре ҡатнашты. Барлығы 18 төбәктән 100-ҙән ашыу ҡатнашыусы теркәлде.
Конференция мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр өсөн мәҙәни мираҫтың асыҡлығын тәьмин итеү йәһәтенән тәжрибә уртаҡлашыу һәм хеҙмәттәшлекте үҫтереү майҙансығына әйләнде.
Сара Рәсәй Федерацияһы Мәҙәниәт министрлығы һәм Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт министрлығы саралары сиктәрендә ойошторолдо. Ойоштороусылар — Рәсәй дәүләт һуҡырҙар китапханаһы һәм М.Х. Төхвәтшин исемендәге Башҡортостан республикаһы һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһы. Был сара Башҡортостан Башлығы Р. Хәбиров Указы менән раҫланған юбилей саралары планына индерелде.

3 октябрь М.Х. Төхвәтшин исемендәге Башҡортостан республикаһы һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһында «Есенин — көҙ тауышы» тип аталған әҙәби осрашыу үтте. Сара бөйөк рус шағиры Сергей Александр улы Есениндың тыуыуына 130 йыл тулыуға арналды.
Уның шиғырҙары урман еҫе, яңы сабылған арыш еле һәм иртәнге ысыҡ ялтырауы менән тулы — улар ябай мәлдәрҙә лә матурлыҡты күрергә өйрәтә. Осрашыуҙа ҡатнашыусылар Есениндың тормошо һәм ижады менән танышты, биографияһының сағыу биттәрен иҫкә төшөрҙө һәм шағирҙың йән хисен, көҙгө тәбиғәт мөхитен сағылдырған шиғырҙарын йылы тойғо менән тыңланы.
Сергей Есенин — нескә лирик, тәбиғәт күренештәрен оҫта һүрәтләүсе, крәҫтиән йырсыһы һәм халыҡ йәнен яҡшы аңлаусы. Уның поэзияһы күптәргә яҡын һәм аңлайышлы, ә күп шиғырҙары төрлө стилдәге йырҙар һәм романстар нигеҙенә әйләнгән. Есенин ижадына ҡыҙыҡһыныу күп йылдар үтһә лә һүнмәй, был уның мәңгелек актуаллеген һәм рус мәҙәниәтенә булған тәьҫирен дәлилләй.

Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театрында һаулыҡ мөмкинлектәре сикләнгән балалар өсөн махсус китапхана тарафынан ойошторолған онотолмаҫлыҡ экскурсия уҙҙы. Был ваҡиға китапхананың 90 йыллығына арналған юбилей саралары сиктәрендә үтә.
Балалар фойенан башлап театр донъяһына сумдырылыу мөмкинлегенә эйә булды. Унда уларға Өфөлә ҡурсаҡ театрының барлыҡҡа килеүе тураһында һөйләнеләр һәм мауыҡтырғыс объекттар һәм интерьерҙар менән таныштырҙылар. Экскурсовод ҡатнашыусыларҙы театр музейына алып барҙы, унда театр ҡурсаҡтарының төрлө төрҙәре тәҡдим ителде.
Балалар яратҡан әкиәт геройҙарының үҙенсәлекле образдарын булдырыу технологияһы тураһында күп ҡыҙыҡлы мәғлүмәт алды һәм спектакль өҫтөндә эшләүҙә һәр деталдең ни тиклем мөһим булыуын аңланы. Ғәжәп йылы атмосфера һәр балаға үҙенең фантазияһын асырға мөмкинлек бирҙе, үҙен ҙур ижади коллективтың бер өлөшө итеп тойорға ярҙам итте.
Бынан тыш, балаларға спектаклдәрҙең нисек үтеүе тураһында һөйләнеләр, ҡурсаҡ экспонаттары менән таныштырҙылар һәм ҡурсаҡтар менән идара итеү буйынса оҫталыҡ дәресе үткәрҙеләр.
Ҡатнашыусылар экскурсияға бик шатланды, уларҙың ыңғай тәьҫораттары һәм йылмайыуҙары уңышлы сараның иң яҡшы дәлиле булып тора. Был күңелгә үтеп инерлек һәм илһамландырғыс ваҡиға балаларҙың күңелендә мәңге сағыу хәтирә булып ҡаласаҡ.

2026 йылдың 1 ғинуарынан «Почта Банк» АЙ эшмәкәрлеген туҡтата, һәм «Пушкин картаһы» программаһы операторы функциялары ВТБ Банкына тапшырыла.
Втб-ла картаны яңынан сығарыуға ғаризаны 2025 йылдың 28 декабренә тиклем бирергә кәрәк. Быны түбәндәге ысулдарҙың береһе менән эшләргә мөмкин: мобиль ҡушымта аша мәҙәниәт дәүләт хеҙмәттәре Банк Почтаһы мобиль ҡушымта пша шәхсән, ВТБ флагман офисында йәки Банк Почтаһы.
Иғтибар итегеҙ, 2026 йылдың 1 ғинуарынан яңы карта сығарыу өсөн ғариза биреү мөмкин буласаҡ. Физик карталар 2026 йылдың 12 ғинуарынан бирле биреләсәк. Элек сығарылған «Почта Банк» АЙ картаһы 2025 йылдың 31 декабренә тиклем үҙгәрешһеҙ эшләйәсәк.
Пушкин картаһы тураһында өҫтәмә мәғлүмәт алыу өсөн "Мәҙәниәт Дәүләт Хеҙмәттәре" ҡушымтаһына йәки «Почта Банк» сайтына инегеҙ:
https://www.pochtabank.ru/service/debetcards/pushkins

Изгелек һәм ихтирам көнө, халыҡ-ара оло йәштәгеләр көнө - саф һәм яҡты байрам, ата-әсәләребеҙ, олатай-өләсәйҙәребеҙ, беҙҙе үҫтергән, аҡылға өйрәткән, хәҙер ҙә беҙҙе ябай һәм үҙ-үҙен онотоп яратҡан кешеләребеҙҙең байрамы. Был байрам барыбыҙға ла беҙҙең хәстәрлегебеҙҙе һәм иғтибарыбыҙҙы талап иткән кешеләрҙең эргәлә йәшәүен иҫкә төшөрә.

30 сентябрь Донецк һәм Луганск халыҡ республикаларының, Запорожье һәм Херсон өлкәләренең Рәсәй Федерацияһы менән берләшеү көнө билдәләнә. Был байрам рус халҡының тарихи ғәҙеллеге һәм берҙәмлеге символы булып тора.
Иҫтәлекле датаны байрам итеү сиктәрендә, махсус китапхана абонементы әҙәбиәткә һәм ваҡытлы матбуғатҡа күҙәтеү әҙерләне.
Махсус йыйынтыҡта ҡабарынҡы-нөктәле шрифт менән баҫылған баҫмаларҙы, шулай уҡ был датаның әһәмиәте һәм берләшеү менән бәйле тарихи ваҡиғалар тураһында һөйләгән ваҡытлы баҫмаларҙы табырға мөмкин.

РФ Президенты ҡарамағындағы Милли тарихи хәтер үҙәге һәм Евразия ҡатын-ҡыҙҙар форумы советы «Ҡатын ҡыҙҙар йолаларҙы һаҡлап ҡалыу өсөн» халыҡ-ара конкурсын ойоштора.
Конкурстың маҡсаты — беҙҙең илдең рухи һәм әхлаҡи мәҙәниәтенең нигеҙен тәшкил иткән ғаилә, хеҙмәт һәм ойошма традицияларын алға ебәреү һәм һаҡлап ҡалыу.
Ҡатнашыу шарттары:
    •    «Бәйләнештә» социаль селтәрендә (ВКонтакте) үҙегеҙҙең ғаиләгеҙҙә, хеҙмәт коллективығыҙҙа йәки учреждениеғыҙҙа һаҡланған уникаль традициялар тураһында яҙма баҫтырыу;
    •    мотлаҡ #ЖенщиныЗаСохранениеТрадиций хэштегын ҡуйыу.
Конкурс 2025 йылдың 30 сентябренә тиклем дауам итәсәк.
Еңеүселәрҙе бүләкләү тантанаһы 2025 йылдың ноябрендә Мәскәүҙә үтәсәк форумда буласаҡ.
Мәҙәни-тарихи мираҫты һаҡлауҙа үҙ өлөшөгөҙҙө индерегеҙ, конкурста ҡатнашығыҙ һәм донъяға үҙегеҙҙең ғаилә йолаларын күрһәтегеҙ!

М.Х. Төхвәтшин исемендәге Башҡортостан республикаһы махсус һуҡырҙар китапханаһында башҡорт шағиры Сәрүәр Ғәләүетдиновтың 75 йыллығына арналған «Шиғырҙың тылсымлы көсө» исемле шиғри кисә үтте.
25 сентябрҙә башҡорт шағиры һәм педагогы Сәрүәр Әбүталип улы Ғәләүетдиновтың тыуыуына 75 йыл тулды. Ул 1950 йылдың 25 сентябрендә Башҡортостандың Бөрйән районы Ҡолғана ауылында, Башҡортостан дәүләт ҡурсаулығының хозур тәбиғәтле ерендә тыуған. Крәҫтиән ғаиләһендә үҫеп, башҡорт мәҙәниәте һәм йолалары рухында тәрбиәләнә. Айырыуса уның ижадына халыҡ әкиәттәрен һәм риүәйәттәрен һаҡлаған өләсәһе ҙур йоғонто яһай. Шағирҙың ижады халыҡсан рухы, ҡыҫҡа һәм тәрән мәғәнәле шиғырҙары, халыҡ философияһы менән айырылып тора.
Кисәлә ҡатнашыусылар Сәрүәр Ғәләүетдиновтың тормошо һәм ижады менән танышты, уның биографияһындағы төп этаптарҙы һәм поэтик стиленең үҙенсәлектәрен тикшерҙе. Шиғырҙар уҡылыуы аша ҡатнашыусылар әҫәрҙәрҙең күңел торошон тәрәнерәк аңланы һәм башҡорт шиғриәтенең милли колоритын тойҙо.

М.Х. Төхвәтшин исемендәге Башҡортостан республикаһы махсус һуҡырҙар китапханаһының 90 йыллығына бағышланған «Асыҡ йөрәктән, изге һүҙ менән» китап күргәҙмәһе үҙ эшен дауам итә. Йыл башында асылған күргәҙмә һәр кемгә, физик үҙенсәлектәренә ҡарамаҫтан, әҙәбиәт донъяһына яҡынайыу мөмкинлеген бирә.
Китаптар төрлө форматта тәҡдим ителгән: Брайль шрифтында, ябай баҫма нөсхәләрҙә, шулай уҡ киң электрон китаптар коллекцияһында. Был төрлөлөк күреү мөмкинлеге сикләнгән кешеләргә әҙәбиәт менән тулы кимәлдә танышырға, белем һәм мәҙәниәттән файҙаланырға ярҙам итә.
Күргәҙмәлә айырыуса китапхананың барлыҡҡа килеү тарихына иғтибар бүленгән. Туҡһан йыл дауамында был учреждение кешеләргә уҡырға, үҫергә мөмкинлек биреп, уларға ярҙамсы булып килгән. Килгән ҡунаҡтар китапхананың нигеҙләнеүенән алып бөгөнгө көнгәсә үткән юлын күҙәтә ала, уның мәҙәниәт үҫешенә һәм һуҡырҙар менән насар күреүселәрҙең йәмғиәткә яраҡлашыуына индергән өлөшө менән таныша.
Экспозицияның мөһим өлөшөнә башҡорт телендә Брайль шрифтының нигеҙен һалған М.Х. Төхвәтшингә арналған бүлек инә. Уның хеҙмәте ысын мәғәнәһендә ҙур асыш булараҡ, башҡорт телендә һөйләшкән күп кешеләргә әҙәбиәт донъяһына ишек асты. Күргәҙмә М.Х. Төхвәтшиндың тормошо һәм эшмәкәрлеге, шулай уҡ республикабыҙҙа махсус белем һәм мәҙәниәт үҫешенә индергән баһалап бөткөһөҙ өлөшө тураһында бәйән итә.